Ernst Ingmar Bergman

data urodzenia:1918-07-14
data śmierci:2007-07-30
miejsce urodzenia:Uppsala, Szwecja
wzrost:179 cm
stan cywilny:pięciokrotnie żonaty: 1. Else Fisher (25.03.1943 - 1945, rozwód), córka Lena; 2. Ellen Lundström (22.07.1945 - 1950, rozwód), 4 dzieci: Jan, Anna, Mats i Eva; 3. Gun Grut (1951 - 1959, rozwód), syn Ingmar; 4. Käbi Laretei (1959 - 1969, rozwód), syn Daniel; 5. Ingrid von Rosen (11.11.1971 - 20.05.1995, jej śmierć), córka Maria von Rosen
Ingmar Bergman

Ingmar Bergman urodził się w Upsali 14 lipca 1918 roku. Jego ojcem był luterański pastor Eric Bergman, późniejszy kapelan szwedzkiej rodziny królewskiej. W jego rodzinnym domu panowała ścisła dyscyplina. Jedną ze stosowanych przez jego ojca kar było zamykanie młodego chłopca w szafie (ten wątek pojawi się w filmie „Twarzą w twarz”). Jako 9-letni chłopiec rozpoczął przygodę z „teatrem”. Tworzył przedstawienia za pomocą własnoręcznie wykonywanych marionetek i dekoracji. Studiował sztukę i literaturę na Uniwersytecie Sztokholmskim. W trakcie studiów pisał wiele tekstów literackich (m.in. powieści, sztuki i opowiadania), które w większości nie doczekały się publikacji. Pracował jako asystent reżysera w jednym ze sztokholmskich teatrów, a także dokonywał korekt cudzych scenariuszy. W 1942 roku otrzymał szansę samodzielnego wystawienia swojej własnej sztuki pt. „Śmierć Kacpra”. Jako scenarzysta filmowy zadebiutował w 1944 roku. Jego „Skandal” zekranizował Alf Sjöberg. Dwa lata później wyreżyserował swój pierwszy film pt. „Kryzys", z własnym scenariuszem opartym na podstawie duńskiej powieści. Pierwszym w pełni autorskim filmem szwedzkiego twórcy było „Więzienie”, w którym pojawiły się elementy charakterystyczne dla całej jego twórczości, takie jak podważanie istnienia Boga czy psychoanalityczny wymiar snu. Kolejne filmy były realizowane na zamówienie i nie przejawiały wielkiej wartości artystycznej. Na uwagę zasługuje jedynie „Wieczór kuglarzy” z 1953 roku, do którego zdjęcia wykonał Sven Nykvist, późniejszy stały współpracownik Bergmana. Przełom w karierze szwedzkiego twórcy stanowi dopiero jego siedemnasty film - „Siódma pieczęć”. Arcydzieło z 1957 roku, opowiadające o rycerzu, który gra w szachy ze śmiercią, jest także początkiem bogatej kariery Maxa von Sydowa. Za ten film reżyser otrzymał specjalną nagrodę jury na festiwalu w Cannes (ex equo z „Kanałem” Andrzeja Wajdy). W tym samym roku powstał inny ważny film - „Tam, gdzie rosną poziomki” (uhonorowany Złotym Niedźwiedziem na festiwalu w Berlinie), ze znakomitą kreacją Victora Sjöströma. Lata 1958-1960 przyniosły kolejne nagrody (Złota Palma za reżyserię filmu „U progu życia” i Oscar dla filmu nieanglojęzycznego za „Źródło”). Początek lat 60-tych to zwrot w stronę kammarspelu (szwedz. „sztuka kameralna"). W tej pozbawionej rozmachu, ale skupiającej się na dyskretnych środkach wyrazu konwencji (mistrzowsko realizowanej przez Nykvista), powstała słynna trylogia: „Jak w zwierciadle” (drugi Oscar w karierze Bergmana), „Goście wieczerzy pańskiej” i „Milczenie”. Te filmy nie są powiązane fabularnie, dotyczą jednak szeroko pojętego tematu wiary w Boga, pojawiających się wątpliwości i w końcu zaprzeczenia jego istnieniu. Kolejnym wielkim dziełem jest „Persona” nakręcona w 1966 roku, w którym po raz pierwszy wystąpiła ulubiona aktorka reżysera - Liv Ullmann . Okres 1957-1966 był zdecydowanie najlepszym w twórczości Bergmana. W późnych latach 60-tych i 70-tych, choć wciąż tworzył bardzo dobre, a momentami wybitne filmy (chociażby „Godzina wilka”, „Szepty i krzyki", „Sceny z życia małżeńskiego" i „Twarzą w twarz"), nie wzniósł się już na swój najwyższy poziom. Jego ostatnim wielkim dziełem był „Fanny i Alexander”, nagrodzony czterema Oscarami. W 1997 roku, na pięćdziesięciolecie festiwalu w Cannes, otrzymał Palmę Palm, specjalną nagrodę przyznaną mu przez wszystkich dotychczasowych laureatów Złotej Palmy. Umarł na wyspie Faro 30 lipca 2007 w wieku 89 lat. Głównymi tematami poruszanymi w twórczości Bergmana były samotność, cierpienie i problemy psychiczne, pokazywane najczęściej przez pryzmat kobiecych postaci; problemy w związkach kobiety i mężczyzny, polegające na niezrozumieniu, wojnie płci; rola artysty i sztuki. Często pojawiały się wątki autobiograficzne, najbardziej widoczne w filmie „Fanny i Alexander”, opartym na wspomnieniach z okresu dzieciństwa. Także dzieła traktujące o kryzysie twórczym i wątpliwościach artysty można traktować jako autobiograficzne („Persona”, „Z życia marionetek”). Również temat rozpadu związków i skomplikowanych relacji damsko-męskich był Bergmanowi znany z autopsji. Był pięciokrotnie żonaty, miał dziewięcioro własnych dzieci i jedno przysposobione. Poza tym wdawał się w romanse z poznanymi na planie aktorkami, m.in. Harriet Andersson, Bibi Andersson i Liv Ullmann, z którą miał nieślubną córkę. Posiadał grupę aktorów, z którymi współpracował przy produkcji większości filmów. Do najważniejszych, obok wyżej wymienionych aktorek, należą Erland Josephson, Gunnar Björnstrand, Max von Sydow, Ingrid Thulin i Gunnel Lindblom.

znany z

ocena pracy reżyserskiej

9,4 15 głosów
9,4 17 głosów
9,3 9 głosów
8,9 12 głosów
8,8 4 głosy

filmografia

sortuj wg:

pokaż:

moja aktywność:

reżyser
zwiń
2003 7,1
Sarabanda(2003)
Saraband (TV)
2000 6,1
Bildmakarna(2000)
(TV)
1997 6,8
W obecności klowna(1997)
Larmar och gör sig till (TV)
1995 5,2
Ostatni(1995)
Sista skriket (TV)
1993 8,0
Backanterna(1993)
(TV)
1992 6,7
Markisinnan de Sade(1992)
(TV)
1986 6,5
Dwoje błogosławionych(1986)
De Två saliga (TV)
1986 7,9
Dokument Fanny och Alexander(1986)
1985 7,3
Dom Juan(1985)
(TV)
1984 7,5
Po próbie(1984)
Efter repetitionen (TV)
1984 6,3
Twarz Karin(1984)
Karins ansikte
1983 8,8
Hustruskolan(1983)
(TV)
1982 8,1
Fanny i Aleksander(1982)
Fanny och Alexander
1980 7,7
Z życia marionetek(1980)
Aus dem Leben der Marionetten (TV)
1979 6,8
Dokument o Faro, 1979(1979)
Fårö-dokument 1979 (TV)
1978 7,9
Jesienna sonata(1978)
Höstsonaten
1977 7,3
Jajo węża(1977)
The Serpent's Egg
1976 7,7
Twarzą w twarz(1976)
Ansikte mot ansikte
1975 7,8
Czarodziejski flet(1975)
Trollflöjten
1974 8,1
Misantropen(1974)
(TV)
1973 8,0
Sceny z życia małżeńskiego(1973)
Scener ur ett äktenskap (miniserial 1973 - )
1972 7,9
Szepty i krzyki(1972)
Viskningar och rop
1971 6,9
Dotyk(1971)
Beröringen
1970 7,5
Fårödokument 1969(1970)
(TV)
1969 7,6
Namiętności(1969)
En Passion
1969 7,3
Rytuał(1969)
Riten (TV)
1968 7,8
Godzina wilka(1968)
Vargtimmen
1968 7,6
Hańba(1968)
Skammen
1967 7,4
Stymulacja(1967)
Stimulantia

"Daniel"

  • (reżyser segmentu)
1966 8,2
Persona(1966)
1965 8,2
Don Juan(1965)
(TV)
1964 5,9
O tych paniach(1964)
För att inte tala om alla dessa kvinnor
1963 7,9
Milczenie(1963)
Tystnaden
1963 7,8
Goście Wieczerzy Pańskiej(1963)
Nattvardsgästerna
1963 8,0
Ett Drömspel(1963)
(TV)
1961 8,0
Jak w zwierciadle(1961)
Såsom i en spegel
1960 7,5
Oko diabła(1960)
Djävulens öga
1960 7,8
Źródło(1960)
Jungfrukällan
1960 8,0
Oväder(1960)
(TV)
1958 7,7
Twarz(1958)
Ansiktet
1958 8,0
Rabies(1958)
(TV)
1958 8,0
Venetianskan(1958)
(TV)
1958 7,5
U progu życia(1958)
Nära livet
1957 7,9
Siódma pieczęć(1957)
Det sjunde inseglet
1957 8,0
Tam, gdzie rosną poziomki(1957)
Smultronstället
1957 8,6
Przybycie pana Sleemana(1957)
Herr Sleeman kommer (TV)
1955 7,3
Uśmiech nocy(1955)
Sommarnattens leende
1955 7,0
Marzenia kobiet(1955)
Kvinnodröm
1954 7,3
Lekcja miłości(1954)
En Lektion i kärlek
1953 7,4
Wakacje z Moniką(1953)
Sommaren med Monika
1953 7,8
Wieczór kuglarzy(1953)
Gycklarnas afton
1952 7,0
Kobiety czekają(1952)
Kvinnors väntan
1951 7,6
Letni sen(1951)
Sommarlek
1950 7,3
Ku szczęściu(1950)
Till glädje
1950 5,1
To się tu nie zdarza(1950)
Sånt händer inte här
1949 7,3
Więzienie(1949)
Fängelse
1949 6,8
Pragnienie(1949)
Törst
1948 6,4
Noc - moja przyszłość(1948)
Musik i mörker
1948 6,3
Miasto portowe(1948)
Hamnstad
1947 6,9
Okręt do Indii(1947)
Skepp till India land
1946 5,8
Kryzys(1946)
Kris
1946 6,6
Deszcz pada na naszą miłość(1946)
Det regnar på vår kärlek
scenarzysta
rozwiń
na podstawie
rozwiń
producent
rozwiń
głosy
rozwiń
aktor
rozwiń
we własnej osobie
rozwiń
archiwalne
rozwiń
zdjęcia
rozwiń

wideo

  • Zmarł w swoim domu na wyspie Faaroe u północnych wybrzeży Gotlandii (Szwecja). Pochowano go na Fårö Churchyard (Szwecja).
  • W latach 70. Bergman, został oskarżony o malwersacje podatkowe i aresztowany. Reżyser doznał załamania nerwowego i trafił do szpitala psychiatrycznego, następnie musiał uciekać ze Szwecji, by uniknąć więzienia.
  • Ukończył literaturę i historię sztuki na Uniwersytecie w Sztokholmie.
  • Ze związku z Liv Ullmann ma córkę Linn (ur. 09.08.1966).

forum (154)

zobacz wszystkie tematy na forum

Dowiedz się więcej o