Henry Czerny (ur. 8 lutego 1959 w Toronto) to kanadyjski aktor filmowy, telewizyjny i teatralny polskiego pochodzenia. Uznanie zdobył dzięki kreacjom złowrogich antagonistów i autorytarnych postaci, ugruntowując swoją pozycję zarówno w kanadyjskiej, jak i amerykańskiej kinematografii. Jest najbardziej znany z ról Roberta Rittera w thrillerze "Stan zagrożenia" (1994), agenta Eugene’a Kittridge’a w serii "Mission: Impossible" oraz Conrada Graysona w serialu "Zemsta".

Wczesne lata

Urodził się 8 lutego 1959 roku w Toronto, jako najmłodsze z trojga dzieci polskich emigrantów. Jego matka pracowała w piekarni, a ojciec był spawaczem. Zainteresowanie aktorstwem rozwinął już w czasach licealnych, występując w musicalach w Humberside Collegiate Institute w Toronto. Kształcenie artystyczne kontynuował na York University w Toronto. Następnie ukończył Narodową Szkołę Teatralną w Montrealu w 1982 roku, co otworzyło mu drogę do profesjonalnej kariery scenicznej.

Historia kariery

Po ukończeniu szkoły teatralnej Czerny rozpoczął karierę na prestiżowych scenach kanadyjskich, takich jak Stratford Festival, budując reputację solidnego aktora dramatycznego. Debiut ekranowy nastąpił pod koniec lat 80. Pierwszym znaczącym sukcesem telewizyjnym była rola księdza-przestępcy Petera Lavina w miniserialu "Chłopcy od świętego Wincentego" (1992), za którą otrzymał Nagrodę Gemini.

W 1994 roku nastąpił przełom w karierze międzynarodowej, kiedy zagrał zastępcę dyrektora CIA Roberta Rittera w hollywoodzkim thrillerze "Stan zagrożenia". Dwa lata później umocnił swoją pozycję, wcielając się w postać autorytarnego agenta Eugene’a Kittridge’a w przeboju "Mission: Impossible" (1996). W kolejnych latach Czerny regularnie pojawiał się w produkcjach zarówno kanadyjskich, jak i amerykańskich, często grając role drugoplanowe, charakteryzujące się dwuznacznością moralną.

Na małym ekranie zyskał szerokie uznanie za kreację wpływowego i bezwzględnego biznesmena Conrada Graysona w popularnym serialu "Zemsta", w którym występował w latach 2011–2015. W ostatnich latach Czerny powrócił do ról w dużych produkcjach, m.in. w horrorze "Zabawa w pochowanego" (2019) oraz jako Christopher Stone w "Krzyk VI" (2023). W 2023 roku powtórzył także rolę Kittridge’a w kontynuacji serii "Mission: Impossible – Dead Reckoning Part One".

Najważniejsze role

Do najważniejszych ról Henry’ego Czernego można zaliczyć:
- Robert Ritter w filmie "Stan zagrożenia" (1994), u boku Harrisona Forda.
- Eugene Kittridge w filmie "Mission: Impossible" (1996).
- Peter Lavin w filmie "Chłopcy od świętego Wincentego" (1992).
- Robert Peary w filmie "Triumf odwagi" (1998).
- Conrad Grayson w serialu "Zemsta" (2011–2015).
- Tony Le Domas w miniserialu "Zabawa w pochowanego" (2019).
- Christopher Stone w filmie "Krzyk VI" (2023).
Wszystkie filmy i seriale z udziałem aktora znajdziesz TUTAJ.

Nominacje i zdobyte nagrody

Henry Czerny jest jednym z najczęściej nagradzanych kanadyjskich aktorów telewizyjnych, trzykrotnie zdobywając Nagrodę Gemini, uznawaną za odpowiednik amerykańskich Emmy.

Pierwsze wyróżnienie, w kategorii Najlepszy aktor w roli pierwszoplanowej, otrzymał w 1994 roku za kreację w miniserialu "Chłopcy od świętego Wincentego". Kolejne Nagrody Gemini, tym razem za najlepszą rolę gościnną w serialu dramatycznym, przyznano mu w 2005 roku za występ w serialu "11. godzina" oraz w 2008 roku za rolę Jacka Swansona w odcinku "Punkt krytyczny". W 2017 roku był nominowany do Canadian Screen Award za najlepszą rolę drugoplanową w filmie "Druga strona". Ponadto, za działalność teatralną na scenach nowojorskich, w 2000 roku został uhonorowany Theatre World Award.