Pod koniec lat 80. The Proclaimers śpiewali, że przeszliby 500 mil, a potem nawet podwoili ten dystans, by móc paść u drzwi swojej wybranki. We wzruszającym dramacie Morgana Matthewsa tytułowe "500 mil" to dystans, jaki dzieli dwóch braci mieszkających w Anglii od domu ich dziadka na zachodnim wybrzeżu Irlandii. Wyruszają w tę podróż, uciekając od konfliktu rodziców, którzy są na granicy rozstania. Ale czy na pewno powodem tej pełnej przygód, ale i niebezpiecznej wyprawy jest rychły rozwód mamy i taty?
Morgan Matthews dał się przed laty poznać jako reżyser dobrze czujący perspektywę dzieci i nastolatków – jego "X+Y" w subtelny i celny sposób portretowało zmagania introwertycznego nastolatka z okresem dorastania i tematyką relacji międzyludzkich. Nie dziwi więc, że i w "500 milach" Matthewsowi udaje się coś, czego wielu filmowców nie potrafiłoby dokonać – z pełnym empatii podejściem przekazuje stery swojej historii nastoletniemu Finnowi (Roman Griffin Davis, znany z "Jojo Rabbit" czy ostatnio "Greenland 2") oraz jego młodszemu bratu Charliemu (Dexter Sol Ansell), pozwalając nam zrozumieć trudne emocje, które buzują w młodych chłopcach. Ich wyprawa do odległego irlandzkiego Dingle, gdzie mieszka ich ukochany dziadek John (Bill Nighy), to zarówno efekt desperacji, wynikającej z chęci wyrwania się z nerwowej atmosfery w domu, jaki i chęci powrotu do szczęśliwego miejsca, które zawsze działało na naszych bohaterów zbawiennie.
"500 mil" to film bardzo sprawnie mieszający gatunki: jest tu wzruszający, ale i bolesny dramat rodzinny, jest coming-of-age i oczywiście kino drogi, bo nasi małoletni bohaterowie napotykają na typowe dla tej konwencji przeszkody i wyzwania. W ich rozwiązaniu pomaga im – co także znamienne dla filmów drogi – nowo poznana osoba: charyzmatyczna wokalistka Cáit (w tej roli Arya Stark, czyli Maisie Williams), która właśnie wraca w rodzinne strony. Towarzystwo nieznajomej pozwoli im nie tylko łatwiej przemierzać kolejne kilometry, ale też przepracowywać trudne emocje. Szczególnie dotyczy to nastoletniego Finna, który nosi w sobie ogromne poczucie winy, niepozwalające mu na przeżywanie okresu dojrzewania tak, jak robią to jego rówieśnicy, a przy tym nie umie poprosić o pomoc. Zamknięty w świecie własnych traum Finn upatruje w wyprawie do dziadka ratunku dla siebie i swojej rodziny.
Być może zabrzmi to nieco prześmiewczo, ale uważam, że przed filmami takimi jak "500 mil" powinno być wyświetlane ostrzeżenie o ryzyku odwodnienia. Dzieło Morgana Matthewsa to prawdziwy wyciskacz łez, ale nie wyrachowany ani wykalkulowany – emocje w tej irlandzko-brytyjskiej produkcji są autentyczne, niewymuszone, wynikające z tragizmu przedstawionych na ekranie przeżyć bohaterów. Finn, jego dziadek, rodzice, wreszcie młodszy brat – wszyscy stają się ofiarami wyjątkowo pechowego i tragicznego w skutkach zbiegu okoliczności, który odciska piętno na całej rodzinie. Doprowadza także do rozpadu niemal wszystkich relacji wewnątrz niej – matka Finna, Anne (Clare Dunne), przestaje rozmawiać ze swoim ojcem, a jednocześnie nie umie już porozumiewać się z mężem (Michael Socha). Kierując negatywną energię wobec dwóch dorosłych mężczyzn w swoim życiu, zaniedbuje sygnały wysyłane przez tego, który w dorosłość dopiero będzie wchodził. I w dużej mierze właśnie o tym – o rodzinie nieumiejącej poradzić sobie z traumą i rozmawiać o własnych odczuciach – jest ta opowieść.
Bill Nighy jest jednym z największych angielskich dóbr narodowych – to stwierdzenie, z którym nie można i nie wypada dyskutować. Także w "500 milach" pokazuje, że jest wybitnym aktorem, a jako dziadek John łączy mieszankę cech i emocji: odwagę, ciepło, miłość, ale i niepewność, poczucie winy, zagubienie. I choć trudno powiedzieć, by Roman Griffin Davis i Maisie Williams mu "partnerowali" – wszak przez większość filmu ich bohaterowie są znacznie od siebie oddaleni – to młodzi aktorzy dzielnie równają do nestora brytyjskiego aktorstwa. Dzięki temu otrzymujemy niezwykle wzruszający, ale i niełatwy w odbiorze dramat rodzinny, w którym nie sposób odnaleźć jednej fałszywej nuty. "500 mil" to dzieło kameralne i niepozorne, ale zasługujące na całą uwagę tego świata.
Morgan Matthews dał się przed laty poznać jako reżyser dobrze czujący perspektywę dzieci i nastolatków – jego "X+Y" w subtelny i celny sposób portretowało zmagania introwertycznego nastolatka z okresem dorastania i tematyką relacji międzyludzkich. Nie dziwi więc, że i w "500 milach" Matthewsowi udaje się coś, czego wielu filmowców nie potrafiłoby dokonać – z pełnym empatii podejściem przekazuje stery swojej historii nastoletniemu Finnowi (Roman Griffin Davis, znany z "Jojo Rabbit" czy ostatnio "Greenland 2") oraz jego młodszemu bratu Charliemu (Dexter Sol Ansell), pozwalając nam zrozumieć trudne emocje, które buzują w młodych chłopcach. Ich wyprawa do odległego irlandzkiego Dingle, gdzie mieszka ich ukochany dziadek John (Bill Nighy), to zarówno efekt desperacji, wynikającej z chęci wyrwania się z nerwowej atmosfery w domu, jaki i chęci powrotu do szczęśliwego miejsca, które zawsze działało na naszych bohaterów zbawiennie.
"500 mil" to film bardzo sprawnie mieszający gatunki: jest tu wzruszający, ale i bolesny dramat rodzinny, jest coming-of-age i oczywiście kino drogi, bo nasi małoletni bohaterowie napotykają na typowe dla tej konwencji przeszkody i wyzwania. W ich rozwiązaniu pomaga im – co także znamienne dla filmów drogi – nowo poznana osoba: charyzmatyczna wokalistka Cáit (w tej roli Arya Stark, czyli Maisie Williams), która właśnie wraca w rodzinne strony. Towarzystwo nieznajomej pozwoli im nie tylko łatwiej przemierzać kolejne kilometry, ale też przepracowywać trudne emocje. Szczególnie dotyczy to nastoletniego Finna, który nosi w sobie ogromne poczucie winy, niepozwalające mu na przeżywanie okresu dojrzewania tak, jak robią to jego rówieśnicy, a przy tym nie umie poprosić o pomoc. Zamknięty w świecie własnych traum Finn upatruje w wyprawie do dziadka ratunku dla siebie i swojej rodziny.
Być może zabrzmi to nieco prześmiewczo, ale uważam, że przed filmami takimi jak "500 mil" powinno być wyświetlane ostrzeżenie o ryzyku odwodnienia. Dzieło Morgana Matthewsa to prawdziwy wyciskacz łez, ale nie wyrachowany ani wykalkulowany – emocje w tej irlandzko-brytyjskiej produkcji są autentyczne, niewymuszone, wynikające z tragizmu przedstawionych na ekranie przeżyć bohaterów. Finn, jego dziadek, rodzice, wreszcie młodszy brat – wszyscy stają się ofiarami wyjątkowo pechowego i tragicznego w skutkach zbiegu okoliczności, który odciska piętno na całej rodzinie. Doprowadza także do rozpadu niemal wszystkich relacji wewnątrz niej – matka Finna, Anne (Clare Dunne), przestaje rozmawiać ze swoim ojcem, a jednocześnie nie umie już porozumiewać się z mężem (Michael Socha). Kierując negatywną energię wobec dwóch dorosłych mężczyzn w swoim życiu, zaniedbuje sygnały wysyłane przez tego, który w dorosłość dopiero będzie wchodził. I w dużej mierze właśnie o tym – o rodzinie nieumiejącej poradzić sobie z traumą i rozmawiać o własnych odczuciach – jest ta opowieść.
Bill Nighy jest jednym z największych angielskich dóbr narodowych – to stwierdzenie, z którym nie można i nie wypada dyskutować. Także w "500 milach" pokazuje, że jest wybitnym aktorem, a jako dziadek John łączy mieszankę cech i emocji: odwagę, ciepło, miłość, ale i niepewność, poczucie winy, zagubienie. I choć trudno powiedzieć, by Roman Griffin Davis i Maisie Williams mu "partnerowali" – wszak przez większość filmu ich bohaterowie są znacznie od siebie oddaleni – to młodzi aktorzy dzielnie równają do nestora brytyjskiego aktorstwa. Dzięki temu otrzymujemy niezwykle wzruszający, ale i niełatwy w odbiorze dramat rodzinny, w którym nie sposób odnaleźć jednej fałszywej nuty. "500 mil" to dzieło kameralne i niepozorne, ale zasługujące na całą uwagę tego świata.
Moja ocena:
8
Czy uznajesz tę recenzję za pomocną?
