Braveheart - Waleczne Serce Ciekawostki

Role

Większość statystów grających wojowników była żołnierzami An Fórsa Cosanta Áitiúil (FCÁ), irlandzkiej wersji armii terytorialnej. Na dodatek wybierano żołnierzy z różnych kompanii, głównie rywalizujących ze sobą. Sprawiło to, że sceny walki są bardziej realistyczne.

Mel Gibson miał zagrać w (nigdy nie powstałym) filmie Terry'ego Gilliama "A Tale of Two Cities", lecz zrezygnował z powodu "Braveheart - Walecznego Serca". W ramach rekompensaty zaproponował Gilliamowi jego nakręcenie, lecz ten odmówił.

Paramount Studio wyraziło zgodę na kręcenie filmu pod warunkiem, że Mel Gibson wystąpi w nim jako aktor.

Jednym z kandydatów do roli Williama Wallace'a był Jason Patric. Angaż ostatecznie otrzymał Mel Gibson.

Ofertę wcielenia się w postać Edwarda I otrzymał Sean Connery. Odrzucił ją jednak na rzecz udziału w "W słusznej sprawie". Angaż ostatecznie otrzymał Patrick McGoohan.

Brian Cox wcielił się w Argyle'a Wallace'a, choć proponowano mu większą rolę. Aktor stwierdził jednak, że bardziej odpowiada mu postać stryja Williama.

Wisielcy byli prawdziwymi aktorami, wisieli na uprzęży cały dzień, aby nakręcić scenę.

Angus Macfadyen miał początkowo grać księcia Edwarda, ale na castingu poprosił o rolę Bruce'a i otrzymał ją.

Błędy w filmie

W rzeczywistości William Wallace i księżniczka Izabela nigdy się nie spotkali. Szkocki przywódca został stracony w 1305 roku, tymczasem Izabela została żoną Edwarda II, króla Anglii, dopiero w 1308 roku. "Wilczyca z Francji" - jak ją później nazywano - urodziła się w 1295 roku, czyli - jak łatwo policzyć - w chwili śmierci Wallace'a miała zaledwie dziesięć lat.

W filmie Wallace miał jednego brata, a w rzeczywistości miał dwóch: młodszego Johna i starszego Malcolma.

Według filmu William Wallace zostaje pojmany w zamku w Edynburgu. W rzeczywistości miało to miejsce w okolicach Glasgow.

Tuż po pierwszym ataku łuczników pod Stirling, w tarczy Williama Wallace'a (Mel Gibson) widać na zmianę jedną lub dwie wbite strzały, w zależności od ujęcia.

Gdy w deszczową pogodę William (Mel Gibson) zabiera Murron (Catherine McCormack) na przejażdżkę, nakrycie głowy matki dziewczyny zmienia się pomiędzy poszczególnymi ujęciami.

Gdy angielscy żołnierze przedstawiają warunki króla pod Stirling, William (Mel Gibson) obraża ich i sprawia, że odjeżdżają. Później tłumaczy dowódcom klanów swój plan bitwy. Po chwili z większej odległości widać, że Anglicy dopiero zaczynają wracać do swoich szeregów.

Podczas natarcia angielskiej kawalerii pod Stirling, William (Mel Gibson) czeka na idealny moment, by dać znak do wystawienia włóczni. W jednym z ujęć widać już postawione włócznie, mimo że komenda pada dopiero kilka sekund później.

Gdy Hamish (Brendan Gleeson) rzuca angielskim żołnierzem o drewniane ogrodzenie, w jednym ujęciu widać, jak kołki łamią się pod ciężarem ciała. W kolejnym zbliżeniu te same kołki nagle są nienaruszone.

Kiedy William (Mel Gibson) trafia Hamisha (Brendan Gleeson) kamieniem w czoło, ten siada na ziemi z krwawiącą raną. Jednak gdy wstaje w następnym ujęciu, na jego czole widać już tylko guza bez śladów krwi.

Podczas sceny egzekucji, tuż po zabiciu Murron (Catherine McCormack), królewski sędzia (David Gant) przygotowuje się do wytarcia zakrwawionego ostrza o chustę. Jednak w zbliżeniu tuż przed samym ruchem widać, że nóż jest zupełnie czysty.

W scenie zemsty za śmierć żony William (Mel Gibson) rzuca mieczem w nadbiegającego Anglika. W momencie trafienia, za plecami upadającego żołnierza widać linkę, która gwałtownie odciągnęła go do tyłu, by zasymulować siłę uderzenia miecza.

Podczas pogrzebu Murron (Catherine McCormack) jej ojciec (Sean McGinley) ma na głowie kaptur, jednak w jednym z ujęć jego głowa jest nagle całkowicie odkryta.

W trakcie oblężenia Yorku widać Campbella (James Cosmo) pchającego taran. Chwilę później ten sam bohater stoi obok Williama (Mel Gibson) w znacznej odległości od bramy i dopiero po chwili decyduje się podbiec, by pomóc przy obsłudze machiny.

Gdy król Anglii, Edward I (Patrick McGoohan), ogląda ściętą głowę swojego bratanka, wrzuca ją z powrotem do kosza i pozostawia go otwartym. W kolejnym ujęciu kosz jest już szczelnie przykryty.

Gdy Stephen (David O'Hara) trafia mieczem niedoszłego zabójcę Williama (Mel Gibson), widać, jak zamachowiec upuszcza własną broń. Jednak w następnym ujęciu mężczyzna upada na ziemię, wciąż trzymając miecz w dłoni.

W jednej z finałowych scen Hamish (Brendan Gleeson), biorąc zamach mieczem, wydaje z siebie głośny okrzyk. Mimo to, w przebitkach pomiędzy ujęciami widać, że aktor ma całkowicie zamknięte usta.

Podczas bitwy pod Stirling William (Mel Gibson) z zapalczywością wyciąga miecz, biegnąc do walki. W następnym ujęciu biegnie z pustymi dłońmi, by sekundę później znów trzymać broń.

Na pogrzebie Murron (Catherine McCormack) w tłumie widać MacGregora (Tam White), mimo że scena jego oficjalnego przybycia na miejsce ceremonii następuje dopiero później.

Gdy Hamish (Brendan Gleeson) rzuca dużym kamieniem w Williama (Mel Gibson), głaz w jednym ujęciu przelatuje po lewej stronie bohatera, a po zmianie kamery - nagle po jego prawej.

W poruszającej scenie po bitwie pod Falkirk, gdzie matki i dzieci opłakują poległych, widać małą dziewczynkę, która zamiast płakać, wyraźnie się śmieje.

Podczas pogrzebu ojca młodego Williama (James Robinson), mała Murron (Mhairi Calvey) stoi obok matki, a jej siostra obok ojca. W kolejnym ujęciu dziewczynki są już zamienione miejscami.

Kiedy William (Mel Gibson) ucieka z wioski na spotkanie z Murron (Catherine McCormack), jego miecz wielokrotnie znika i pojawia się w pochwie pomiędzy poszczególnymi ujęciami.

Podczas pochówku Murron (Catherine McCormack) rana Campbella (James Cosmo) nagle znika, a inni uczestnicy bitwy są nienaturalnie czyści. Tuż po zakończeniu ceremonii Campbell znów jest ranny, a reszta wojowników ponownie umazana krwią i błotem.

Na początku XIV wieku Szkoci nie nosili kiltów - ten element garderoby pojawił się dopiero kilkaset lat później. Pierwsze opisy szkockich strojów z XVI wieku w niczym nie przypominały kiltów z filmu; ich znana nam, współczesna forma ukształtowała się dopiero w XVIII wieku.

W rzeczywistości bitwa pod Stirling odbyła się na moście, a nie jak w filmie - na równinie.

Campbell (James Cosmo) używa nazwy "whisky" w odniesieniu do alkoholu, którym jego syn dezynfekuje mu ranę. W rzeczywistości określenie to przyjęło się dopiero w XVIII wieku.

W scenie poprzedzającej zawody między Wallacem (Mel Gibson) a Hamishem (Brendan Gleeson), w tle można dostrzec przechodzącego członka ekipy filmowej w czapce baseballowej.

Gdy księżniczka Izabela (Sophie Marceau) odwiedza Wallace'a (Mel Gibson) w celi, drzwi za jej plecami są częściowo otwarte. W kolejnych ujęciach ich położenie wyraźnie się zmienia.

Kiedy William (Mel Gibson) jest prowadzony na tortury, jego twarz jest mocno zabrudzona. Jednak w momencie, gdy kaci zdejmują go z wozu, jego twarz jest już całkowicie czysta.

W finałowej scenie filmu można zauważyć, że topór trzymany przez Hamisha (Brendan Gleeson) wygina się jak guma.

Podczas drogi na egzekucję tłum obrzuca Wallace'a (Mel Gibson) pomidorami. Rośliny te pojawiły się w Europie dopiero w XV wieku, czyli ponad 200 lat po śmierci szkockiego bohatera.

Po ślubie Morrisona (Tommy Flanagan), gdy żona uspokaja go przed konfrontacją z angielskim szlachcicem, szepcze mu na ucho "It’ll be OK". Termin "OK" powstał jednak dopiero w połowie XIX wieku.

Przed egzekucją sędzia (David Gant) namawia Wallace'a (Mel Gibson) do ucałowania królewskiego herbu w kształcie róży. W rzeczywistości Edward I Długonogi (Patrick McGoohan) pochodził z dynastii Plantagenetów, której godłem był kwiat lilii. Róża stała się symbolem królewskim dopiero dwieście lat później, za czasów Tudorów.

W wielu scenach batalistycznych u statystów można dostrzec zegarki na nadgarstkach oraz współczesne obuwie sportowe.

Jeden z angielskich żołnierzy zostaje nazwany "kapralem", mimo że ten stopień wojskowy pojawił się w armii znacznie później.

Film sugeruje, że wojska angielskie okupowały Szkocję od czasów dzieciństwa Williama (Mel Gibson). W rzeczywistości pełna okupacja rozpoczęła się zaledwie rok przed wybuchem rebelii Wallace'a.

W rzeczywistości historycznej większość Irlandczyków walczyła przeciwko Wallace’owi (Mel Gibson), a nie po jego stronie, jak sugeruje filmowa scena bratania się oddziałów.

Przywilej "Primae noctis", będący w filmie zapalnikiem buntu Szkotów, nigdy nie był praktykowany na Wyspach Brytyjskich.

W filmie król Edward I Długonogi (Patrick McGoohan) umiera niemal w tym samym momencie, co Wallace. W rzeczywistości Wallace został stracony w sierpniu 1305 roku, a król zmarł dopiero dwa lata później, w lipcu 1307 roku.

Po ceremonii pasowania Williama Wallace'a (Mel Gibson) na rycerza, jeden z dostojników prosi go o wsparcie roszczeń klanu Balliola do szkockiego tronu. Byłoby to niemożliwe, ponieważ Jan Balliol został już koronowany na króla kilka lat wcześniej przy wsparciu króla Jana I i abdykował rok przed bitwą pod Stirling.

Mała Murron (Mhairi Calvey) dwukrotnie wręcza młodemu Williamowi (James Robinson) ten sam kwiat w dwóch różnych ujęciach.

Podczas jednej z bitew fragment rękojeści miecza Wallace’a (Mel Gibson) odpada po uderzeniu. Jednak w kolejnym ujęciu, kilka sekund później, broń jest już całkowicie sprawna i nienaruszona.

Gdy William (Mel Gibson) podjeżdża konno do łoża Mornaya (Alun Armstrong), ułożenie jego włosów zmienia się radykalnie pomiędzy ujęciami.

Kolor opaski we włosach Murron (Catherine McCormack) ulega zmianie w trakcie sceny, w której zostaje ona zaatakowana przez angielskich strażników.

Podczas egzekucji Wallace’a (Mel Gibson) w lewym górnym rogu ekranu można dostrzec współczesną plastikową butelkę ze spryskiwaczem.

Napis otwierający film informuje o roku 1280 i śmierci monarchy bez spadkobiercy. W rzeczywistości król Aleksander III zmarł dopiero w 1286 roku.

Podczas pogrzebu żony, gdy William (Mel Gibson) całuje Murron (Catherine McCormack) przez woalkę, wyraźnie widać, że aktorka mruga powiekami.

Gdy William (Mel Gibson) zostaje postrzelony pod Falkirk, odłamuje strzałę, zostawiając grot w piersi. Widoczny odłamek znika i pojawia się ponownie pomiędzy kolejnymi ujęciami.

W wielu scenach można dostrzec, że statyści oraz aktorzy drugoplanowi mają współczesne wypełnienia dentystyczne.

Gdy Stephen (David O'Hara) śmieje się, witając armię Wallace'a, na jego górnych zębach trzonowych wyraźnie widać nowoczesne plomby amalgamatowe.

Podczas negocjacji z Wallace'em (Mel Gibson) księżniczka Izabela (Sophie Marceau) ma na sobie dwa różne rodzaje welonów, które zmieniają się w zależności od ujęcia kamery.

Ciało spadające z krokwi na stół ma na sobie bieliznę, która jednak znika w kolejnym ujęciu, gdy zwłoki lądują na blacie.

Po bitwie pod Falkirk pojmany William (Mel Gibson) ma twarz zmasakrowaną pobiciem. Jednak w kolejnej scenie większość obrażeń znika, pozostawiając tylko jedną ranę.

Tuż przed bitwą pod Falkirk król Edward I (Patrick McGoohan) rozmawia z Robertem Bruce'em (Angus Macfadyen). Pozycja Bruce'a względem monarchy zmienia się gwałtownie między ujęciami.

Podczas bitwy pod Stirling w tle można dostrzec biały samochód osobowy.

W scenie egzekucji Murron (Catherine McCormack) w tle można dostrzec białego Forda Transita.

Angielscy żołnierze noszą w filmie jednolite mundury. W rzeczywistości ujednolicone umundurowanie wprowadzono w armii brytyjskiej dopiero w 1645 roku, czyli ponad 300 lat po wydarzeniach z filmu.

W scenie z 1280 roku mowa jest o zakazie gry na dudach. Instrument ten stał się popularny w Szkocji dopiero w XIV wieku, a wspomniany zakaz wprowadzono dopiero w 1745 roku (po bitwie pod Culloden).

Zwyczaj malowania ciał na niebiesko (urzetem) został porzucony przez plemiona Piktów jeszcze w czasach rzymskich, czyli około 800 lat przed wydarzeniami przedstawionymi w filmie.

W filmie księżniczka Izabela (Sophie Marceau) i jej świta mówią po francusku, podczas gdy król Edward I (Patrick McGoohan) i jego dwór posługują się angielskim. W rzeczywistości w tamtym okresie cała arystokracja angielska i francuska porozumiewała się wyłącznie językiem starofrancuskim. Angielski stał się językiem elit dopiero sto lat później.

Gdy królewski sędzia (David Gant) toczy się w dół wzgórza, spod jego kolczugi wyraźnie prześwitują niebieskie dżinsy oraz gorset ortopedyczny, który miał chronić kaskadera podczas upadku.

Po klęsce konnicy pod Stirling angielski dowódca nakazuje odwrót "piechocie". W rzeczywistości termin ten nie był znany w ówczesnej Europie, powstał dopiero w XVI-wiecznej Hiszpanii.

Podczas pogrzebu Murron (Catherine McCormack), w tle, pomiędzy drzewami, można dostrzec przejeżdżający biały samochód dostawczy.

Podczas drogi na egzekucję tłum obrzuca Wallace’a (Mel Gibson) odpadkami. Wiele z nich przykleja się do jego twarzy i włosów, jednak w kolejnym ujęciu twarz bohatera jest już całkowicie czysta.

Podczas pogrzebu ojca Williama słyszymy dźwięk dud irlandzkich (Uillean Pipes), mimo że dudziarz trzyma w dłoniach dudy szkockie (Highland Pipes).

Miejsce kręcenia

Film kręcono w górach Aonach Eagach, w Fort William, dolinach Glen Coe i Glen Nevis, nad jeziorem Loch Leven (Szkocja, Wielka Brytania), w Dublinie, Bray, Dunsoghly, Trim, Bective, Ballymore Eustace, Sally Gap, Trim, Dunsany, Luggala Estate i na równinie Curragh (Irlandia) oraz w Arizonie (USA).

Glen Nevis to jedno z najbardziej obfitujących w opady deszczu miejsce w Europie. Podczas sześciu tygodni kręcenia zdjęć tylko trzy dni były słoneczne i wykorzystano je do nakręcenia scen ślubu. Pozostała część filmu była kręcona bez względu na warunki pogodowe.

Pozostałe

Kilka dużych scen walki musiało zostać powtórzonych, ponieważ na taśmie wyraźnie było widać statystów noszących okulary przeciwsłoneczne i zegarki.

Sfilmowanie bitwy pod Stirling zajęło 6 tygodni i "pochłonęło" 170 kilometrów (ponad 90 godzin) taśmy filmowej.

Mimo że żaden koń nie ucierpiał w trakcie zdjęć, realizm scen bitewnych zwiódł nawet RSPCA (czyli Królewskie Towarzystwo Zapobiegania Okrucieństwu wobec Zwierząt), które przeprowadziło w tej sprawie własne dochodzenie.

Zdjęcia kręcono od 6 czerwca do 28 października 1994 roku.

Scena zdobycia Yorku przez Szkotów została wymyślona na potrzeby scenariusza. Historycznie Wallace nigdy nie dotarł ze swoją armią tak daleko na południe Anglii.

Wielu Szkotów poczuło się obrażonych filmowym wizerunkiem Roberta Bruce'a, który w Szkocji jest uważany za bohatera narodowego, na równi z Williamem Wallace'm.

Mel Gibson odmówił zapuszczenia brody do roli Williama Wallace'a.

Mel Gibson zdecydował się na użycie prawdziwych strzał zamiast pocisków wygenerowanych przy pomocy efektów specjalnych.

Cienkie warstwy lateksu zostały wykorzystane do zamocowania zestawów elementów na ruinach irlandzkiego zamku w Trim, aby nadać budowli wygląd bardziej godny swych średniowiecznych korzeni. Pozwoliło to zachować zamek w nienaruszonym stanie.