Andrzej Wajda

Andrzej Witold Stanisław Wajda

[{"id":2,"name":"director","above5p":true,"career":{"name":"reżyser"},"ranking":{"name":"Reżyserii","link":"/person/ajax/roles/289/2","url":"/ranking/person/director"},"rating":{"count":6233,"rate":7.5302422589443285,"desc":"oceny","profession":"pracy reżysera"}},{"id":1,"name":"screenwriter","above5p":true,"career":{"name":"scenarzysta"},"ranking":{"name":"Scenariuszy","link":"/person/ajax/roles/289/1","url":"/ranking/person/screenwriter"},"rating":{"count":1132,"rate":7.469081272084805,"desc":"oceny","profession":"scenariuszy"}},{"id":17,"name":"originalMaterials","above5p":false,"career":{"name":"autor materiałów do scenariusza"},"ranking":{"name":"Materiałów do scenariusza","link":"/person/ajax/roles/289/17","url":"/ranking/person/originalMaterials"},"rating":{"count":54,"rate":7.222222222222222,"desc":"oceny","profession":"materiałów do scenariusza"}},{"id":21,"name":"himself","above5p":false,"career":{"name":"we własnej osobie"},"ranking":{"name":"Występów","link":"/person/ajax/roles/289/21","url":"/ranking/person/himself"},"rating":{"count":39,"rate":6.641025641025641,"desc":"ocen","profession":"występów osoby"}},{"id":6,"name":"actors","above5p":false,"career":{"name":"aktor"},"ranking":{"name":"Ról aktorskich","link":"/person/ajax/roles/289/6","url":"/ranking/person/actors/male"},"rating":{"count":38,"rate":6.2631578947368425,"desc":"ocen","profession":"gry aktorskiej"}},{"id":7,"name":"producer","above5p":false,"career":{"name":"producent"},"ranking":{"name":"Produkcji","link":"/person/ajax/roles/289/7","url":"/ranking/person/producer"},"rating":{"count":34,"rate":8.970588235294118,"desc":"oceny","profession":"pracy producenta"}},{"id":20,"name":"voices","above5p":false,"career":{"name":"aktor dubbingowy"},"ranking":{"name":"Ról głosowych","link":"/person/ajax/roles/289/20","url":"/ranking/person/voices"},"rating":{"count":24,"rate":8.458333333333334,"desc":"oceny","profession":"gry aktorskiej"}},{"id":12,"name":"costumeDesigner","above5p":false,"career":{"name":"kostiumograf"},"ranking":{"name":"Kostiumów","link":"/person/ajax/roles/289/12","url":"/ranking/person/costumeDesigner"},"rating":{"count":5,"rate":9.4,"desc":"ocen","profession":"kostiumów"}},{"id":5,"name":"productionDesigner","above5p":false,"career":{"name":"scenograf"},"ranking":{"name":"Scenografii","link":"/person/ajax/roles/289/5","url":"/ranking/person/productionDesigner"},"rating":{"count":5,"rate":9.2,"desc":"ocen","profession":"scenografii"}},{"id":19,"name":"archivalMaterials","above5p":false,"career":{"name":"materiały archiwalne"},"ranking":{"name":"personPage.toproles.ranking.proffesion.19","link":"/person/ajax/roles/289/19","url":"/ranking/person/archivalMaterials"},"rating":{"count":0,"rate":null,"desc":"ocen","profession":"materiałów archiwalnych"}}]
7,5
6 233 oceny pracy reżysera
Andrzej Wajda jest jednym z najwybitniejszych i najpopularniejszych polskich reżyserów oraz współtwórcą polskiej szkoły filmowej. Wielu wybitnych ludzi filmu właśnie jemu zawdzięcza swoją karierę i sukcesy. W latach 1946-50 Andrzej Wajda studiował malarstwo na ASP w Krakowie, a następnie reżyserię w Łodzi. Pierwsze kroki w zawodzie stawiał u boku Aleksandra Forda przy realizacji filmu "Piątka z ulicy Barskiej". Jest reżyserem niezwykle płodnym i wszechstronnym. Ma na swoim koncie filmy psychologiczne, historyczne, polityczne i adaptacje dzieł literatury pięknej. W każdym z tych gatunków artysta stworzył obrazy, które na stałe weszły do historii polskiego kina. W dowód uznania za wybitne zasługi w dziedzinie filmu Wajda otrzymał wiele prestiżowych nagród. Jest m.in. doktorem honoris causa kilku uniwersytetów i kawalerem orderu Legii Honorowej. W latach 1972-83 był kierownikiem zespołu filmowego "X", a od 1978 do 1983 r. prezesem Stowarzyszenia Filmowców Polskich. W latach 1989-91 był senatorem RP. Andrzej Wajda jest również członkiem Europejskiej Akademii Filmowej i francuskiej Akademii Sztuk Pięknych. Artysta zajmuje się również reżyserią teatralną. Szczególnie związany jest z krakowskim Teatrem Starym i warszawskim Teatrem Powszechnym. 16 października 1998 r. odsłonięto jego gwiazdę w Alei Gwiazd w Łodzi.
W 2000 r. Andrzej Wajda jako pierwszy filmowiec w polskiej historii otrzymał nagrodę Oscara za całokształt twórczości. W czerwcu tego samego roku artysta został uhonorowany tytułem doktora honoris causa warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych.
Andrzej Wajda urodził się 6 marca 1926 roku w Suwałkach. Jego ojciec był zawodowym oficerem, zginął w Charkowie, w zbrodni katyńskiej. Andrzej spędził czas wojny w Radomiu, uczestniczył w tajnym nauczaniu, pracował jako robotnik, magazynier i tragarz. W 1942 roku wstąpił do Armii Krajowej. W latach 1946-49 studiował w krakowskiej ASP, w 1949 roku został przyjęty na wydział reżyserski szkoły filmowej w Łodzi, od razu na drugi rok. W czasie studiów nic nie zapowiadało jego przyszłych sukcesów. Pierwszym poważniejszym zadaniem Andrzeja Wajdy było asystowanie A. Fordowi przy produkcji "Piątki z ulicy Barskiej". Pierwszy wspaniały okres twórczości Andrzeja Wajdy przypada na lata 1954-58, w których powstały trzy niezwykle znaczące dla polskiej kinematografii filmy: "Pokolenie", "Kanał" oraz "Popiół i diament". Kolejne dziesięć lat twórczości reżysera to okres dobrych filmów ("Lotna", "Popioły") i przedstawień teatralnych, które jednak nie przyniosły osiągnięć na miarę tych z lat 50. Przełomem stał się film "Wszystko na sprzedaż" według własnego scenariusza Wajdy, napisanego po śmierci Zbyszka Cybulskiego.

Okres 1969-81 to nieprzerwane pasmo sukcesów Andrzeja Wajdy. Stworzył własny zespół filmowy "X", był prezesem Stowarzyszenia Filmowców Polskich, zrealizował swoje najważniejsze spektakle teatralne i przede wszystkim reżyserował filmy: "Krajobraz po bitwie", "Wesele" i "Ziemię obiecaną", stanowiące serię wybitnych adaptacji klasyki literatury polskiej, "Brzezinę" i "Panny z Wilka" - oparte na prozie J. Iwaszkiewicza rozważania egzystencjalne, aż wreszcie "Człowieka z marmuru", którym w 1976 roku zapoczątkował polskie Kino Moralnego Niepokoju. Za kolejną część filmu, "Człowiek z żelaza", otrzymał w Cannes Złotą Palmę. Oba te filmy miały decydujący wpływ na stworzenie społecznego wyobrażenia rodzącej się "Solidarności" i odegrały olbrzymią rolę w spopularyzowaniu tego ruchu na Zachodzie. Kolejne lata to dla Andrzeja Wajdy nadal czas intensywnej pracy, docenianej przez krytyków i jurorów na zagranicznych festiwalach, jednak w kraju trafiają na mur apatii widzów. Po 1989 roku zaangażował się w politykę. W 1994 roku, dzięki japońskiej Nagrodzie Kyoto, uruchomił w Krakowie Centrum Sztuki i Techniki Japońskiej "Manggha". W 2000 roku Andrzej Wajda zdobył nagrodę Amerykańskiej Akademii Filmowej - Oscara, za całokształt twórczości. Odszedł w wieku 90 lat.