Alphonso Joseph D'Abruzzo

[{"id":6,"name":"actors","above5p":true,"career":{"name":"aktor"},"ranking":{"name":"Ról aktorskich","link":"/person/ajax/roles/3716/6","url":"/ranking/person/actors/male"},"rating":{"count":6672,"rate":8.00044964028777,"desc":"oceny","profession":"gry aktorskiej"}},{"id":1,"name":"screenwriter","above5p":false,"career":{"name":"scenarzysta"},"ranking":{"name":"Scenariuszy","link":"/person/ajax/roles/3716/1","url":"/ranking/person/screenwriter"},"rating":{"count":52,"rate":8.826923076923077,"desc":"oceny","profession":"scenariuszy"}},{"id":2,"name":"director","above5p":false,"career":{"name":"reżyser"},"ranking":{"name":"Reżyserii","link":"/person/ajax/roles/3716/2","url":"/ranking/person/director"},"rating":{"count":47,"rate":8.936170212765957,"desc":"ocen","profession":"pracy reżysera"}},{"id":22,"name":"guest","above5p":false,"career":{"name":"gościnnie"},"ranking":{"name":"Występów gościnnych","link":"/person/ajax/roles/3716/22","url":"/ranking/person/guest"},"rating":{"count":47,"rate":7.680851063829787,"desc":"ocen","profession":"gry aktorskiej"}},{"id":21,"name":"himself","above5p":false,"career":{"name":"we własnej osobie"},"ranking":{"name":"Występów","link":"/person/ajax/roles/3716/21","url":"/ranking/person/himself"},"rating":{"count":8,"rate":9.5,"desc":"ocen","profession":"występów osoby"}}]
8,0
6 672 oceny gry aktorskiej
Alan Alda
Sławę zyskał głównie dzięki występom w telewizji, przede wszystkim zaś w serialu sieci CBS "M*A*S*H" (1972-1983), w którym wcielił się w doktora Benjamina Franklina "Hawkeye" - "Sokole Oko" Pierce'a. Jednak sukcesy odnosi także w kinie oraz na scenie teatralnej, nie tylko jako aktor.



Alan Alda to syn popularnego w latach 40. aktora komediowego, Roberta Aldy, oraz miss piękności Nowego Jorku, Joan Brown. Gdy miał 7 lat jego rodzina przeniosła się do Los Angeles, gdzie Robert podpisał kontrakt z wytwórnią Warner Bros. Wkrótce po przyjeździe Alan ciężko zachorował na paraliż dziecięcy i lekarze wróżyli mu spędzenie reszty życia na wózku inwalidzkim. Chłopiec jednak nie poddał się. Codzienne ćwiczenia przywróciły mu sprawność fizyczną. Zafascynowany pracą ojca chciał pójść w jego ślady.



Debiutował jeszcze jako 16-latek w teatrze letnim w Barnesville. Po studiach na uniwersytecie Fordham w Nowym Jorku uczył się także w Europie. Równocześnie, obok ojca, występował w telewizji. Po powrocie do USA zaczął stale grać na deskach Cleveland Playhouse, a później w teatrach na Broadwayu i w telewizji. Sztuki z jego udziałem, m.in. "Second City", "Compass", "The Owl and the Pussycat", cieszyły się dość dużym powodzeniem, natomiast role na małym ekranie pozostawały przez długi okres czasu niezauważane.



W kinie po raz pierwszy wystąpił w 1963 r. w filmie w "Gone Are the Days" opartym na przedstawieniu "Purlie Victorious", w którym grał rok wcześniej na Broadwayu. Po "Papierowym lwie" (1968) Johna Frankenheimera oraz "The Moonshine War" (1970) Richarda Quine'a dostał się do obsady "M*A*S*H", serialu będącego rozwinięciem filmu Roberta Altmana pod takim samym tytułem (1970). Program cieszył się ogromną popularnością. Przez 11 lat produkcji zrealizowano aż 251 odcinków, przy czym emisja ostatniego z nich zgromadziła jedną z największych widowni w historii telewizji. Samemu Aldzie udział w produkcji przyniósł szereg wyróżnień, w tym 8 nominacji do nagrody Emmy (odebrał ją 4 razy) oraz 11 do Złotego Globu (statuetkę otrzymał 6-krotnie). Pięciokrotnie uzyskał tytuł Ulubionego Aktora Telewizyjnego (1975, 1979, 1980, 1981, 1882), a w 1980 uniwersytet Harvarda ogłosił go Mężczyzną Roku. Na planie "M*A*S*H" artysta debiutował także jako scenarzysta oraz reżyser (za co został 3-krotnie wyróżniony nagrodą Gildii Reżyserów Amerykańskich).



Praca w serialu zabierała Aldzie dużo czasu, ale nie przeszkodziła mu w realizacji innych projektów. Po telewizyjnym "Kill Me If You Can", zagrał w dwóch filmowych adaptacjach komedii broadwayowskich: "Apartament w Kalifornii" oraz "Same Time Next Year" (oba 1978). W 1979 r. napisał scenariusz oraz wystąpił obok Meryl Streep i Barbary Harris w dramacie politycznym "The Seduction of Joe Tynan". W następnych latach Alda pełnił potrójną funkcję aktora, reżysera i scenarzysty wielu lekkich komedii. Film "Cztery pory roku" (1981) przyniósł mu nagrodę Gildii Pisarzy Amerykańskich. Powodzeniem cieszyły się "Słodka wolność" (1986), "A New Life" (1988) oraz "Wesele Betsy" (1990).



Współpracował także z innymi twórcami. Szczególnie owocne okazało się spotkanie z Woody Allenem. W jego "Zbrodniach i wykroczeniach" (1989) wcielił się w postać egoistycznego reżysera telewizyjnego, w "Tajemnicy morderstwa na Manhattanie" (1993) razem z Diane Keaton rozwiązywał tytułową zagadkę, a we "Wszyscy mówią kocham cię" (1996) grał ojca zwariowanej rodziny. Alda nie porzucił także pracy na scenie i w telewizji. Oglądać go można zarówno na Broadwayu, jak i w Londynie (m.in. w farsie "Jake's Women" Neila Simona). Jego gościnne występy w roli doktora Gabriela Lawrence'a w "Ostrym dyżurze" (1994) przyniosły mu kolejną nominację do nagrody Emmy. Wiele satysfakcji, jak sam przyznaje w wielu wywiadach, sprawia mu także prowadzenie telewizyjnego programu popularno-naukowego "Scientific American Frontiers".



W 1957 r. Alda poślubił Arlene Weiss, fotografkę (jej zdjęcia ukazywały się w magazynach takich, jak "Life", "Vogue" i "People") oraz autorkę książek dla dzieci (m.in. "Sheep, Sheep, Sheep, Help Me Fall Asleep"). Mają trzy dorosłe córki: Eve (1958), Elizabeth (1960) i Beatrice (1961) oraz 5 wnucząt. Aktor znany jest także jako gorący propagator ruchu równouprawnienia kobiet.
Więcej

Dane personalne:

wiek:

data urodzenia: 28 stycznia 1936

miejsce urodzenia: Nowy Jork, Nowy Jork, USA

wzrost: 188 cm

Złoty Glob
Zdobył 6 nagród Złoty Glob, 19 innych nagród i 50 nominacji
Sprawdź wszystkie nagrody
Złoty Glob Najlepszy aktor w serialu komediowym lub musicalu za serial M*A*S*H w roku 1983 Złoty Glob Najlepszy aktor w serialu komediowym lub musicalu za serial M*A*S*H w roku 1982 Złoty Glob Najlepszy aktor w serialu komediowym lub musicalu za serial M*A*S*H w roku 1981 Złoty Glob Najlepszy aktor telewizyjny w musicalu / komedii za serial M*A*S*H w roku 1980 Złoty Glob Najlepszy aktor telewizyjny w musicalu / komedii za serial M*A*S*H w roku 1976 Złoty Glob Najlepszy aktor telewizyjny w musicalu / komedii za serial M*A*S*H w roku 1975 Emmy Najlepszy aktor drugoplanowy w serialu dramatycznym za serial Prezydencki poker w roku 2006 Emmy Najlepszy aktor w serialu komediowym za serial M*A*S*H w roku 1982 Emmy Najlepszy scenariusz serialu komediowego za serial M*A*S*H w roku 1979 Emmy Najlepsza reżyseria serialu komediowego za serial M*A*S*H w roku 1977
żona Arlene Weiss (od 15.03.1957), 3 córki: Eve (ur. 18.12.1958), Elizabeth (ur. 20.08.1960) i Beatrice (ur. 10.08.1961)
Jego bratem jest aktor Antony Alda.
Studiował w Fordham University w Nowym Jorku.
Jest jedyną osobą, która zdobyła Emmy za grę aktorską, scenariusz i reżyserię.
Od najlepszych
  • Od najnowszych
  • Od najlepszych